Vajinal enfeksiyonlar ağrı ve genital bölgede rahatsızlık hissi yaratan durumlardandır. Tedavi edilmezlerse ciddi komplikasyonlara ilerleyen riskler oluşmaktadır.
En Sık Görülen Şikayetler Nelerdir?
Beklenmeyen vajinal akıntı
Kokulu akıntı
Vajina ve vulva bölgesinde tahriş ve ödem
İdrar yaparken ağrı ve yanma
Genital enfeksiyonlara birçok mikroorganizma neden olmaktadır. Bunlardan en sık görülenleri ve tedavisi belirlenmiş olanlar anlatılmaya çalışılacaktır.
Mantar Enfeksiyonları:
Özellikle Candida albicans denilen mantar tarafından meydana gelen enfeksiyonlardır. Mantar türleri vajinanın yüzeyel tabakasını geçtikten sonra iltihabi bir durum oluşturmaktadırlar. Genellikle şikâyet olarak, vajina ve çevresindeki alanlarda hassasiyet, kaşınma, yanma hissi, kalın, yapışkan, beyaz akıntı, ödem ve kızarıklık oluşmaktadır. Bu şikayetler bazı kadınlarda adet döneminin hemen öncesinde görülmektedir. Etken olan ajan mantar olduğu için antifungal hap veya fitillerle tedavi edilmektedirler. Gebelerde ağızdan hap şeklinde antifungal ilaçlar verilmemelidir.
Bakteryel Vajinosis:
Normal vajinal dokuda bulunan bazı mikroorganizmaların aşırı çoğalması sonucu oluşur. Böylece vajinal laktobasil oranları azalmaktadır. Şikâyet olarak ince beyaz akıntı, balık çürüğü kokusu, idrar yaparken yanma, cinsel ilişki sırasında ağrı ve dış genital bölgede kaşıntı oluşabilmektedir. Tedavide genellikle klindamisin ve metronidazol ikili antibiyotik kullanılmaktadır. Tedaviye yanıt alınamazsa ikinci basamak antibiyotik tercihleri yapılmalıdır. Bazı araştırmalarda tedavi edilmese dahi %30 oranında kendi kendine düzelme olduğu gösterilmiştir.
Klamidya, Gonore ve Diğer Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar:
Klamidya enfeksiyonları ile herhangi bir semptom olmayabileceği bildirilmiştir. Bununla birlikte; beyaz, sarı, yeşil akıntı, kanama, idrarda yanma ve ilişkide ağrı şikayetleri olabilmektedir. Aynı şekilde gonore enfeksiyonunda da yaklaşık %50 oranında şikâyet görülmeyebilir. Gonorede görülebilen şikayetler ise; yeşil, beyaz, sarı akıntı, idrarda yanma, kasık ağrısı ve dış genital bölgede şişliktir. Hem gonore hem de klamidya antibiyotiklerle tedavi edilebilmektedir. Tedavi bitiminden sonra en az bir hafta cinsel ilişkiye girilmemelidir.
Uçuk:
HSV tip 2 virüslerinin yaptığı ve genellikle cinsel yolla bulaşan, ten tene temasın gerektiği bir hastalıktır. Genital bölgede ağrılı ülserler oluşmaktadır. İdrarda yanma ve ağrı, lenf bezlerinde ve dış genital bölgede şişlik, ateş ve baş ağrısı görülebilmektedir. Şikayetler yaklaşık 19 günde azalmaktadır. Buna rağmen oluşturduğu rahatsızlıkların azaltılması amacıyla antiviral ilaçlar kullanılmaktadır.
Siğiller:
Vajina ve anüs etrafında tek tek veya küme yapmış halde siğiller oluşmaktadır. Kanama, kaşıntı, ateş gibi şikayetler oluştururlar. Yapılan araştırmalarda yaklaşık %80 oranında tedavi edilmeden 2 yıl içerisinde düzeldiği gösterilmiştir. Her ne kadar tam olarak kesin tedavisi olmasa da siğiller ya mekanik veya kremlerle yok edilmeye çalışılmaktadır.
Trikomonas Enfeksiyonları:
Trichomonas vaginalis denilen parazitin neden olduğu ve cinsel yolla bulaşan bir hastalıktır. Yaklaşık %70’inde şikâyet oluşmamaktadır. Bulaş sonrası 5-25 gün kadar bulgu vermeyebilir. Dış genital bölgede kaşıntı, şişlik, kızarıklık ve yanma olmaktadır. Akıntı yeşil, sarı renkte olabilmektedir. Yoğunluğu fazla ince kıvamda akıntı olmaktadır. İdrar yaparken yanma hissi de tarif edilmektedir. Tedavide metronidazol ve tinidazol gibi antibiyotikler kullanılır.
Enfeksiyonların Neden Olmadığı Antibiyotikler:
Özellikle vajinal doku ile temas eden iritanlar sonucu oluşmaktadır. Bunlar; sperm sıvısı, spermisitler, kondomlar, kayganlaştırıcı jeller, deodorantlı ürünler, banyo köpükleri, hijyenik pedler ve sıkı iç çamaşırlarıdır. Ödem, iritasyon, yanma, ağrı ve dokunma ile hassasiyet artışı olmaktadır. Tedavide öncelikle hassasiyet oluşturan iritanlardan uzak durulmalıdır. Deri testleriile hangi maddelere alerjisi olduğu saptanabilir.
Genital Enfeksiyonların Komplikasyonları Nelerdir?
En sık görülen komplikasyonlar; rahim, yumurtalık ve tüpleri tutan ve yapışıklık oluşturan pelvik enflamatuar hastalık ve doğum sonrası rahim iç dokusunun kasık bölgesindeki diğer organlara yayılımı sonucu oluşan endometriosis durumudur.
Gebelikte Oluşan Genital Enfeksiyonlar:
Gebelikte oluşan bakteryel vajinosisin erken doğuma sebep olabileceği belirtilmiştir. Kalmidyal enfeksiyonların da erken doğum riski yanında bebekte göz enfeksiyonu ve pnömoni yapabileceği bildirilmiştir. Gonorenin gebelik kaybı, erken doğum tehlikesi ve düşük doğum ağırlığı riski yanında yeni doğanda göz enfeksiyonu ve körlük yapabildiği bilinmektedir. Genital uçuk varlığında normal doğum esnasında enfeksiyon bebeğe geçebilmektedir. Trikomonas enfeksiyonalrında ise erken doğum tehlikesi ve düşük doğum ağırlıklı bebek riski olmaktadır.
Genital Enfeksiyonların Önlenmesi:
Günlük yaşamda vajinal deodorant ve uygunsuz kişisel hijyen ürünlerinden kaçınılmalıdır. Yine kokulu ve renkli kişisel ürünler ve tuvalet kâğıdı gibi temizlik malzemeleri kullanılmamalıdır. Vajinal duş yapılmamalıdır. Sıkı, dar iç çamaşırlarından kaçınılmalıdır. Genellikle keten ürünler tercih edilmeli ve günlük çamaşır değişimi yapılmalıdır. Ped veya tamponlar sık değiştirilmelidir. Tuvalet sonrası temizlik önden arkaya doğru yapılmalıdır. Lateks alerjisi varsa kondom kullanılmamalıdır.